ЦРУ директоры Байденнің Путинмен кездесуге дайындықта басты рөл атқарды

0
596

ЦРУ директоры Уильям Бернс АҚШ президенті Джо Байденді Женевада ресейлік әріптесі Владимир Путинмен кездесуге дайындауда жетекші рөл атқарды. Бұл туралы американдық Time журналының 11 маусымдағы мақаласында айтылған.

АҚШ президенті әкімшілігінің үш жоғары лауазымды адамы Байденнің дайындығының көп бөлігі күнделікті барлау брифингі кезінде болғанын айтты. Негізгі фигура дәл Бернс болған, ол АҚШ-тың Мәскеудегі бұрынғы елшісі, Кеңес Одағы ыдыраған кезде Мемлекеттік хатшы Джеймс Бейкерде жұмыс істеген, делінген материалда.

Байден «қатаң келіссөздер» өткізуді жоспарлап отыр, бірақ олардың басты мақсаты «шиеленісті бәсеңдету, болжамдылықты қамтамасыз ету және Путиннің авантюризмін ауыздықтау» делінген мақалада.

Бернс Мәскеудің суық соғыстағы әрекеттерін ұстауды жақтайды. Путин қайда барса да, ол қарсылыққа тап болуы керек, деді Байден әкімшілігінің бір қызметкері. Мақалада Time  мұқабасы жарияланды. Онда Байденнің Путиннің көрінісін көрсететін күн көзілдірігі киген суреті көрсетілген.

Бүкіл әлем АҚШ президенті Джо Байден мен Ресей президенті Владимир Путиннің 2021 жылы 16 маусымда Женевада (Швейцария) өтетін кездесуінен оң нәтижелер күтуде. Бұл Джо Байденнің Ақ үйдің басшысы ретіндегі Владимир Путинмен алғашқы кездесуі болмақ. Джо Байден мен Владимир Путин соңғы рет 2011 жылы Мәскеуде кездесті. Байден ол кезде АҚШ-тың вице-президенті, ал Путин Ресей үкіметінің басшысы болған.

Америка лидері Ресей Президентімен Еуропа елдеріне жасаған алғашқы шетелдік сапарының соңында кездеседі. Алдын ала ақпарат бойынша, Байден 11-13 маусымда Корнуоллда (Ұлыбритания) өтетін G7 саммитіне, ал 14 маусымда Брюссельде (Бельгия) өтетін НАТО саммитіне қатысады. Еуропалық Одақ пен АҚШ саммиті 15 маусымға жоспарланған және оған Ақ үйдің басшысы қатысады деп күтілуде.

Екі мемлекет басшылары халықаралық күн тәртібіндегі өзекті мәселелерді, оның ішінде коронавирус пандемиясымен күрес және «аймақтық жанжалдарды реттеу» мәселелерін талқылайтын болады. Путин мен Байден Ресей-Америка қатынастарының жай-күйі мен болашағын, әлемдегі стратегиялық тұрақтылық мәселелерін талқылайтынына күмән жоқ. Айта кету керек, Байден мен Путиннің кездесуі Женева Интерконтинентальда өтеді.

Дәл осы қонақ үйде, 35 жылдан астам уақыт бұрын – 1985 жылдың қарашасында – АҚШ-тың сол кездегі президенті Рональд Рейган мен Кеңес президенті Михаил Горбачев алғаш рет кездесті. Олардың ядролық қарусыздану жөніндегі келіссөздері екі алпауыт елдердің арасындағы қырғи қабақ соғысты тоқтату үшін алғашқы қадам болды.

Байден кездесуде Путинмен Украинадағы жағдайды да талқылайтыны анық. Байден тұлғасында Америка Құрама Штаттары өзінің егемендігі мен аумақтық тұтастығын тағы да қолдайды. Ресейлік саясаттанушы Белковскийдің пікірінше, Ресей Қытайға қарсы жаһандық коалиция құруға мүдделі, онда ол маңызды рөл ойнауы керек, сондықтан ол Украина мәселесінде де жеңілдіктер жасауға дайын.

«Осыған байланысты, егер Ресей келісетін болса, онда АҚШ басқа да көптеген мәселелер бойынша, оның ішінде Украинамен өзара әрекеттесу мәселелері бойынша, посткеңестік кеңістіктегі НАТО-ның кеңеюі туралы мәселелер бойынша жеңілдіктер жасай алады (де-юре болмаса да, әрине) Ресейдің Қырым мәртебесін мойындауы және ең болмағанда Ресейге қарсы қолданыстағы санкцияларды кеңейтпеуі, мүмкін оларды ішінара жеңілдетуі мүмкін», – деді Белковский.

Біздің еліміз, Қазақстан мен Ресей арасындағы мемлекетаралық, саяси, экономикалық және басқа қатынастардың барлық жаңа тарихынан шыға отырып, украин-орыс жанжалына:

1) Қырым мен Донбасс – Украина мен Ресейдің ішкі ісі. Қазақстан өз тарапынан украин-ресей қатынастарын ерте қалыпқа келтіруді және Донбастағы әскери қимылдарды тоқтатуды қолдайды. Сонымен, славян және бауырлас екі халық өзара өшпенділік пен жеккөрушілікте өмір сүруді тоқтатады;

2) Қазақстан Ресей мен АҚШ, Ресей мен Еуропалық Одақ, Ресей мен НАТО арасындағы қатынастардың жақсаруын құптайды және қолдайды;

3) Қазақстан Ресей, АҚШ және Қытай арасындағы қатынастар осы елдердегі халықтар мен бүкіл адамзаттың мүдделері үшін мүмкіндігінше сындарлы және оң болады деп үміттенеді.

Керімсал Жұбатқанов, Қазақ-Орыс халықаралық университетінің доценті, тарих ғылымдарының кандидаты