Бүгін, 14:07
Дүниежүзілік қаржы нарығындағы жылыстаған ақшаның ізі мен оффшорлық аймақтардың құпиясы бүгінде «ауруын жасырған өледі» дегеннің керін келтіріп, жаһандық экономиканың басты дертіне айналып отыр. Түйені түгімен, биені жүгімен жұтатын трансұлттық корпорациялар мен алпауыт инвесторлар салықтан жалтарудың сан қилы айла-шарғысын меңгеріп, судан таза, сүттен ақ болып шыға келуді әдетке айналдырғаны соншалық, бұл үдеріс дамушы елдердің несібесіне қол салумен тең болып тұр, деп хабарлайды kznews.kz.
Халықаралық валюта қорының деректеріне сүйенсек, жыл сайын оффшорлық гаваньдардың кесірінен әлемдік бюджет 500-ден 600 миллиард долларға дейін салықтық түсімнен қағылады. Бұл дегеніңіз көлдің суын тамшылатып тауысумен бірдей қауіпті құбылыс.
Осы ретте белгілі экономист, Нобель сыйлығының лауреаты Джозеф Стиглиц:
«Оффшорлық аймақтар — бұл жаһандық әділетсіздіктің ұясы, олар байларды одан сайын байытып, кедей мемлекеттердің дамуына тұсау салады», — деп кесіп айтқан пікірі көрегендіктің белгісіндей көрінеді.
Шындығында, ақшаның буы басын айналдырған ірі инвесторлар Apple немесе Google секілді алпауыттардың ізімен, салықтық оңтайландыру деген желеумен Ирландия немесе Кайман аралдары секілді қаржылық жұмақтарға табысын тығып, бармақ басты, көз қысты әрекеттерге барады. Бұл жағдай әсіресе шикізатқа тәуелді елдердің өзегіне құрт түсіріп, ұлттық байлықты ит ішпес іркітке айналдырып, сыртқа тасымалдауға жол ашуда.
Алайда Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымы соңғы жылдары бұл мәселені ауыздықтау үшін 15 пайыздық жаһандық ең төменгі салық мөлшерлемесін енгізуді ұсынып, 130-дан астам елдің басын біріктіріп, ортақ қазаннан ауыз тиетіндей ереже бекітті.
Қаржы сарапшысы Габриэль Зукманның зерттеуінше, әлемдік қаржылық байлықтың кемінде 8%-ы немесе 7,6 триллион доллар оффшорларда «өлі капитал» болып жатыр. «Саусақпен сан санағанның саудасы бітпес» демекші, Қазақстан да заңсыз шығарылған активтерді қайтару бойынша нақты қадамдар жасалуда. Ұрланғанның қайтуы — ұлттың ырысы сияқты миллиардтаған қаржыны ел қазынасына қайта құйып жатқаны көңілге медеу ұялатады. Ендігі кезекте жаһандық деңгейдегі «ақша жуу» зауыттарының есігіне құлып салу үшін тек заң ғана емес, этикалық жауапкершілік те бірінші орынға шығуы тиіс. Себебі экономикалық тұрақтылық – береке басы бірлікте екенін ұғынған елдердің ғана еншісіндегі қымбат дүние.
