Телефон арқылы не туралы сөйлескен?
Садыр Жапаровтың айтуынша, ол 2020 жылғы қазанға дейін Мұхтар Әблязовпен жеке таныс болмаған. Оның сөзінше, телефон арқылы сөйлесуге сол кезде жанында болған Мелис Аспеков себепкер болған. Аспеков оған Әблязовтың сөйлескісі келетінін айтып, телефон берген.
Қырғызстан президенті әңгіме кезінде Әблязов алдымен Қырғызстандағы саяси оқиғаларға қатысты пікір білдіріп, кейін Қазақстанда төңкеріс ұйымдастыруға көмектесуді сұрағанын айтады.
«Сендер, қырғыздар, жарайсыңдар, үш революция жасадыңдар, ал біз, қазақтар, ештеңе істей алмай жүрміз. Сондықтан сендерден көмек сұраймын. Егер рұқсат берсеңдер, Бішкекке ұшып келіп, сол жерде тұрып, Қазақстанда төңкеріс ұйымдастырамын», — деп Әблязовтың сөзін жеткізді Садыр Жапаров.
Президенттің айтуынша, ол бұл ұсыныстан бірден бас тартқан.
«Біріншіден, мен көрші елдердің саясатына араласпаймын. Екіншіден, сіз үшін Қазақстанмен қарым-қатынасымды бұзғым келмейді. Одан да келмеңіз, өз ісіңізбен айналысыңыз», - деп жауап бергенін айтты.
Жапаров ақша сұрағанын жоққа шығарды
Қырғызстан президенті Мұхтар Әблязовтың 2020 жылғы оқиғалар кезінде одан қаржылай көмек сұрағаны туралы мәлімдемесін де жоққа шығарды.
Жапаровтың айтуынша, телефон арқылы сөйлесу шамамен екі минутқа созылған. Бұл Әблязов айтқан 40 минуттық әңгіме туралы мәліметке қайшы келеді.
«Егер ол осылай айтса, демек, нағыз алаяқ. Мен одан ешқандай ақша сұраған жоқпын», - деді Қырғызстан президенті.
Ол сол кезеңде Әблязовтан қаржылай көмек сұрауға қажеттілігі болмағанын мәлімдеді.
Мәлімдемеге не себеп болды?
24.kg басылымының жазуынша, Жапаров бұл пікірін Қырғызстан билігін сынап жүрген «Шумкар» қозғалысы өкілдерінің мәлімдемелеріне қатысты пікір білдірген кезде айтқан. Ақпаратқа сәйкес, олардың сынына Мұхтар Әблязов та қосылған.
Жапаров қозғалыс өкілдерінің жарияланымдарын бақылап отырмайтынын және олардың айыптауларын ойдан шығарылған деп санайтынын айтты. Президенттің сөзінше, ол телефон әңгімесінің мән-жайын жұртшылық өзі бағалай алуы үшін түсіндірген.
Мұхтар Әблязов туралы не белгілі?
Мұхтар Әблязов - қазақстандық кәсіпкер және оппозициялық саясаткер. Ол бұрын Қазақстанның энергетика, индустрия және сауда министрі қызметін атқарған, сондай-ақ «БТА Банк» директорлар кеңесін басқарған.
Әблязовқа банктен шамамен 6 миллиард доллар жымқырды деген айып тағылған.
2012 жылы Ұлыбритания соты оны сотты құрметтемегені үшін 22 айға бас бостандығынан айырған. Сот оның активтерін жасырғанын, сот тыйымдарын бұзғанын және жалған айғақ бергенін анықтаған. Алайда Әблязов Ұлыбританиядан кетіп, жазасын өтемеген.
2017 жылғы маусымда Алматы соты «БТА Банк» қаражатын жымқыру және өзге де қаржылық қылмыстарға қатысты іс бойынша Әблязовты сырттай 20 жылға бас бостандығынан айырды.
2018 жылғы қарашада Жамбыл облысының соты 2004 жылы қаза тапқан банкир Ержан Тәтішевтің өлімін ұйымдастырды деген айыппен Әблязовқа сырттай өмір бойына бас бостандығынан айыру жазасын тағайындады.
Мұхтар Әблязов өзіне тағылған айыптарды мойындамайды. Ол қылмыстық қудалауды саяси астары бар әрекет деп санайды.