Ұйықтап жатып оянбай қалу көп адамға «кәріліктің белгісі» секілді көрінгенімен, кей жағдайда бұл кез келген жаста болуы мүмкін. Кардиолог Андрей Кондрахин ұйқыдағы өлімге әкелетін ең жиі себептерді атап өтті, деп хабарлайды kznews.kz.
Ұйқы – сырттай тыныш көрінетін, бірақ ми тоқтаусыз жұмыс істейтін күрделі процесс. Біз 7-8 сағат бойы сыртқы әлемнен «ажырап» қалғандай боламыз: дыбысты сезбейміз, көзіміз ілінеді, уақыт зымырап өтеді. Ал дәл осы мезетте ағзадағы кейбір қауіпті өзгерістер білінбей өрши беруі ықтимал.
Маманның айтуынша, ұйқыда оянбай қалудың ең көп тараған себептерінің бірі – жүрек соғысының бұзылуы. Жүрек ырғағының кенеттен өзгеруі кейде адамға белгі бермей-ақ, бір сәтте ауыр жағдайға ұрындыруы мүмкін. Мұндай қауіп тек қарттарға ғана тән емес.
Екінші себеп ретінде дәрігер тромбозды атайды. Қан ұйып, тамырды бітеп тастағанда ағзаға оттегі мен қан жеткізу қиындайды. Бұл әсіресе жүрек-қан тамыр жүйесі әлсіз адамдар үшін қауіпті фактор саналады.
Үшінші ықтимал себеп – гастроэзофагеальды рефлюкс. Дәрігер бұл жағдай да ұйқыдағы өлімге себеп болуы мүмкін екенін ескертеді. Бұған қоса, адам ұйықтап жатып инсульт алып, оянбай қалуы да ықтимал.
Бесінші себеп – апноэ, яғни ұйқы кезінде тыныстың қысқа мерзімге тоқтап қалуы. Кардиологтың түсіндіруінше, апноэге байланысты өлім көбіне кенеттен болады: адам ауа жетпей, тыныс ала алмай қалады. Сондықтан ұйқының сапасы мен түнгі тыныс алу мәселесін елеусіз қалдырмау маңызды.
Дәрігер түнде өлімге әкелетін басқа да қауіптер бар екенін атап өтті. Олардың қатарында этил спиртінен улану, психостимуляторлардан улану, сондай-ақ ұйықтататын дәрінің артық дозалануы бар. Яғни кей жағдайларда қауіп аурудан емес, адамның өз әрекетінен немесе бақылаусыз қолданған заттардан туындайды.
Көпшілік «ұйқыда өлу – тек егде жастағыларға тән» деп ойлайды. Алайда маман жас факторын шешуші деп қарауға болмайтынын айтады. Жүрекке қатысты кенет өлім әр жаста кездесуі мүмкін, ал жастарда мұндай қауіп генетикалық бейімділікпен байланысты болуы ықтимал.
Өзіңізді қорғау үшін кардиолог қарапайым, бірақ маңызды қағидаларды ұсынады. Біріншіден, жыл сайын медициналық тексеруден өтіп тұру керек. Екіншіден, кез келген жарақаттан немесе операциядан кейін дәрігердің айтқанын қатаң орындау маңызды. Үшіншіден, салауатты өмір салтын ұстану – қауіптің алдын алудағы ең тиімді әдеттің бірі.