Украина-Түркия одағы: Сапардан не күтеміз

0
148
Газета.ру

Түркия президенті Режеп Тайып Ердоған Украина президенті Владимир Зеленскиймен кездесуден кейін Анкараның Украинаның территориялық тұтастығы мен егемендігін қолдайтынын растады.

«Түркия Украинаның аумақтық тұтастығы мен егемендігін мықты қорғайды. Біз Қырымның заңсыз аннексиясын мойындамайтынымызды растадық», – деді ол кездесуден кейінгі баспасөз конференциясында. Ердоған Украинаның бастамасымен құрылған Қырым платформасына қолдау білдірді.

«Біздің басты мақсатымыз – Қара теңізді бейбітшілік, тыныштық пен әділеттілік теңізі ретінде сақтау. Біз кез-келген түрде дәрежені және қысымды арттырғымыз келмейді. Бүгін мен және менің әріптесім Украинаның шығысындағы жағдай туралы ой бөлісті. Біз сенімдіміз, біз (Украинаның) аумақтық тұтастығын сақтау үшін жағдайды халықаралық құқық шеңберінде бейбіт жолмен шешу қажет деп санаймыз», – деп қосты Түркия Президенті.

Ол Украинаның шығысындағы эскалацияны тезірек тоқтату қажеттігін мәлімдеді. «Біз Донбасстағы шиеленістің азайғанын және Минск келісімдері талаптарының орындалуы аясында бітімгершіліктің болғанын қалаймыз. Біз бұл мәселе бойынша кез-келген қолдау көрсетуге дайынбыз», – деді Ердоған.

Сонымен, Түркия Украинаны қолдайды және Қырым платформасына қосылуға дайын.

«Біздің ортақ шекарамыз бүкіл теңіз болса да, сенімді көршіміздің болғаны жақсы. Түркия қарқынды алға жылжып келеді және дамуға және адамдарға жайлы өмір сүру үшін барлық мүмкіндіктерді пайдалануға түрткі болады. Мен бір-бірімізді дос деп атайтынымызға мақтанамын. Түркия Украинаның егемендігі мен аумақтық тұтастығын қолдайды және Қырым платформасына қосылуға дайын. Бұл Ресейдің іс-әрекеттері Қара теңіз аймағы елдері үшін де қиындық тудыратын маңызды сигнал. Анкара әлемде мойындалған шекарада күшті тәуелсіз Украинаның болуына мүдделі», – деді Зеленский.

Қазіргі уақытта Украина мен Түркия арасындағы тауар айналымы 5 миллиард долларды құрайды, бірақ оны екі есеге арттыруға барлық мүмкіндіктер бар.

Сөзсіз, ұзақ уақытқа созылған украин-ресей қақтығысының себебі – украин және орыс мемлекеттілігінің құрылымдық негіздерінің үйлесімсіздігі екені анық. Украина Ресейден алшақтау арқылы ғана егемен мемлекет бола алады (украиндықтардың көпшілігі мұны қалайды). Егемендік дегеніміз – Украинаның Еуропаға қарай жылжуы. Мәскеулік Донбассты Украинамен біріктіретін мемлекеттіліктің «гибридті» нұсқасы елді ресейлік жағасы бар сәтсіз мемлекетке айналдырады.

Өз кезегінде, Ресей империялық сезімді сақтай отырып, Украинаның тәуелсіздігімен келісе алмайды. Бұл Ресейді еуразиялық кеңістіктегі бағыттаушы рөлінен айырады. Путин және бүкіл ресейлік элитасы «орыстар мен украиндар бір халық» деп санайды және Ресей элитасы үшін Украинаның шығуы төзгісіз. Демек, бұл халықтың бір бөлігін кесіп тастау Ресей мемлекетіне соққы болып табылады.

Ең бастысы, Ресейдің агрессивтілігі көрші мемлекеттер тарапынан оның сенімділігіне ықпал етуі екіталай. Украина Ресей үшін тұзаққа айналды: оны елемеуге болмайды және оны өз ақиқатын қабылдауға мәжбүрлеу мүмкін емес. Біз қазіргі путиндік Ресей үшін  қазіргі Украина – кешіктірілген уақыттының минасына айналғанын көріп отырмыз.

Керімсал Жұбатқанов, Қазақ – Орыс халықаралық университетінің доценті, тарих ғылымдарының кандидаты

1$, 5$, 10$ ... Тәуелсіз KzNews жобасына қолдау көрсету