Әскери сарапшы Ресейдің көктем-жаз маусымындағы әскери кампаниясын талдап, қандай жағдайда Кремль соғыс қимылдарын уақытша тоқтатуға келісуі мүмкін екенін түсіндірді. Оқиғаның ықтимал даму сценарийлері туралы отставкадағы генерал-лейтенант, 2006–2010 жылдары Бас штаб бастығының орынбасары болған Игорь Романенко пікір білдірген, деп хабарлайды kznews.kz TСН.ua сайтына сілтеме жасап.
Украинадағы соғыс: Ресейдің екі негізгі бағыты
Сарапшының айтуынша, Ресейдің көктемгі-жазғы шабуылы іс жүзінде басталып кеткен. Негізгі әрекеттер екі басты мақсатқа бағытталған.
Біріншіден, Ресей Конституциясына заңсыз енгізілген өзгерістерге сәйкес Украинаның төрт облысын толық басып алу. Екіншіден, буферлік, санитарлық және қауіпсіздік аймақтарын қалыптастыру. Алайда мұндай жоспарларды жүзеге асыру үшін Ресейге қосымша ресурстар, әсіресе адам күші қажет, ал бұл бағытта елеулі қиындықтар бар.
Қазіргі уақытта Ресей әскері толық бақылауға алған жалғыз өңір — Луганск облысы, бірақ оның бір бөлігін әлі де Украина күштері ұстап отыр. Соған қарамастан, Ресей бұл аймақты толық бақылаудамыз деп мәлімдеуді жалғастыруда.
Майдандағы жағдай: Херсон, Днепр және Запорожье
Сарапшының пікірінше, Херсон бағыты бойынша Ресейде жеткілікті ресурс жоқ, бұл ондағы қақтығыстардың қарқынынан анық байқалады. Ал Днепропетровск пен Запорожье облыстарының далалық аймақтарында қарсыласқа алға жылжу жеңілірек болғанымен, украин әскері қарсы шабуыл жасап, бірқатар елді мекендерді қайтарып алған.
Сонымен қатар, Мәскеудің басты мақсаттарының бірі — Запорожье қаласын басып алу. Осы үшін Ресей әскері кейбір маңызды бағыттардан күштерін алып, осы өңірге бағыттаған. Нәтижесінде олар белгілі бір аумақтарды иеленгенімен, украин күштері олардың ілгерілеуін тоқтатқан. Қазіргі таңда кейбір бағыттар тұрақтандырылған.
Донецк облысы басымдықта
Романенконың айтуынша, Ресей үшін негізгі стратегиялық бағыт — Донецк облысы. Ресей әскері Покровск пен Мирноградты алғанымен, Родинское мен Гришино үшін шайқастар жалғасуда. Бұл елді мекендер логистика тұрғысынан маңызды.
Егер бұл аймақтар толық басып алынатын болса, Ресей әскері әрі қарай Константиновка, Дружковка қалаларына, кейін Славянск пен Краматорскке бағыт алуы мүмкін. Қазіргі уақытта Константиновка үш жағынан қоршауда, ал қала маңында ауыр шайқастар жүріп жатыр. Дружковканың қорғаныс жағдайы әлсіздеу болғандықтан, негізгі тірек ретінде Константиновка қарастырылуда.
Сонымен қатар, Ресей әскері Северск, Лиман және Ямполь бағыттарында да дайындық ұрыстарын жүргізіп жатыр. Сарапшының айтуынша, Путин бұл қалаларды жыл соңына дейін алуды мақсат етіп отыр. Алайда бұл жоспардың жүзеге асуы — үлкен сұрақ.
Ресурстар мен жасырын мобилизация
Сарапшы Ресейдің басты мәселесі адам ресурстары екенін атап өтті. Соңғы айларда Ресей әскері жоғалтқан сарбаздар саны толықтырудан асып кеткен. Күн сайынғы шығын 1100 адамнан асуы мүмкін, бұл айына 30–35 мың адамға дейін жетеді.
Осыған байланысты Ресей жаңа жолдарды іздеуде: келісімшарт арқылы жалданатын әскерлерді тарту, сондай-ақ жасырын мобилизация жүргізу. Кейбір кәсіпорындар мен оқу орындарына белгілі бір мөлшерде адам жіберу жөнінде тапсырмалар берілуде. Ашық мобилизация да мүмкін, бірақ билік халық наразылығынан қауіптеніп отыр.
2026 жылдың соңына қарай ықтимал сценарий
Романенконың пікірінше, қазіргі жағдай сақталса және экономикалық қысым күшейсе, Ресей кейбір бағыттарда қорғанысқа өтіп, соғысты уақытша тоқтатуға баруы мүмкін. Мұны «арнайы операцияны аяқтау» ретінде түсіндіруі ықтимал.
Сонымен қатар, Еуропа елдеріне қатысты гибридтік қысым да күшеюі мүмкін. Балтық елдері бұл қауіпке ерекше алаңдаулы. Финляндия, Швеция, Норвегия және Польша да ықтимал қауіп аймағында қарастырылып отыр.
Тактика және жақын мақсаттар
Қазіргі ауа райы әскери әрекеттерге қолайлы. Ресей әскері орман алқаптары мен жасыл желекті пайдаланып, күш жинап жатыр. Бұл дрондардан жасырынуға мүмкіндік береді. Сарапшының айтуынша, шағын топтар тактикасы қолданылуы мүмкін.
Путиннің негізгі мақсаты — мамырға дейін белгілі бір нәтижеге жету. Егер бұл жүзеге аспаса, мерзім күзге дейін шегерілуі мүмкін. Негізгі нысана — Донецк облысы.
Келіссөздер перспективасы
Сарапшының пікірінше, белгілі бір жетістіктерге қарамастан, тез арада келіссөздер болады деп күту қиын. Ресей Донецк облысын талап етуді жалғастырады, ал Украина бұл шартпен келіспейді.
Үшжақты келіссөздер туралы айтылғанымен, нақты нәтиже беру ықтималдығы төмен. Сондай-ақ референдум өткізу идеясы да іске аспауы мүмкін.
Әуе шабуылдары мен қысым
Ресей Украинаға әуе соққыларын жалғастырады. Нысана - Киев және маңызды инфрақұрылым. Бұл әрекеттердің мақсаты — халыққа психологиялық қысым көрсету және соғыстан шаршауды күшейту.
Ішкі мәселелер
Сарапшы Украина ішінде де шешілмеген мәселелер бар екенін атап өтті. Оның ішінде мобилизация, экономиканы әскери бағытқа көшіру және заңнаманы өзгерту қажеттілігі бар.
Қорытындылай келе, сарапшы барлық сценарийдің жүзеге асуы бір негізгі факторға Ресейдің жеткілікті адам ресурсына ие болуына байланысты екенін атап өтті.